Kerrake Ne Demek TDK? Dilin Kaderini Kim Belirliyor?
“Kerrake” diye bir kelime duydunuz mu? Duymadıysanız şaşırmayın. Duyanlar da çoğu zaman anlamını tam olarak bilmez. Çünkü bu kelime, dilin yaşayan bir varlık olduğunu savunanlarla, TDK’nın (Türk Dil Kurumu) katı kurallarına sıkı sıkıya bağlı kalanlar arasındaki görünmez savaşın tam ortasında duruyor. İşte tam da bu yüzden ‘kerrake’ meselesi basit bir anlam arayışından ibaret değil; Türkçenin kim tarafından ve nasıl şekillendirildiğiyle ilgili büyük bir tartışmanın fitilini ateşliyor.
TDK’ya Göre “Kerrake” Ne Anlama Geliyor?
TDK sözlüğüne baktığımızda “kerrake” kelimesine doğrudan rastlamak zor. Çünkü bu kelime, eski Türkçede veya Arapça-Farsça kökenli metinlerde geçmesine rağmen günümüz Türkçesinde resmi olarak kabul edilen bir kelime değil. Ancak anlamına dair yapılan bazı tanımlamalarda “tekrar, yeniden, yine” gibi anlamlara yaklaştığı söylenir. Sorun şu ki, TDK bu kelimeyi yok sayarak dilin yaşayan yapısına ket vuruyor olabilir mi?
Bu noktada kendimize şu soruyu sormak gerekiyor: Bir kelimeyi sözlüğe almadığımızda o kelime gerçekten yok mu olur? Yoksa halkın dilinde yaşamaya devam mı eder?
Dil, TDK’nın Masasında mı Doğar?
Dil, yaşayan bir organizmadır. İnsanlar konuşur, yeni kelimeler üretir, eskilerini unutur. Ancak Türkiye’de bu süreç çoğu zaman TDK’nın onayıyla “resmileşir.” “Kerrake” gibi kelimeler halkın dilinde yer bulsa da, TDK onları görmezden gelmeyi tercih ettiğinde bu kelimeler sanki yokmuş gibi davranılır. Oysa dilin sahibi akademik kurumlar değil, halktır.
Burada provokatif bir soru sormak gerekiyor: Bir kurumun kelimelere yaşam hakkı verip vermemesi ne kadar meşrudur? Eğer bir kelimeyi milyonlarca insan kullanıyor ama TDK sözlüğünde yer almıyorsa, suç halkta mı, kurumda mı?
Kerrake ve Türkçenin Geleceği: Direnen Kelimeler
“Kerrake” sadece bir kelime değil, aynı zamanda Türkçenin kaderini belirleyen zihniyetlerin bir simgesi. TDK’nın yıllardır süregelen yaklaşımı, dili “koruma” adı altında donuklaştırıyor. Oysa dilin zenginliği, yeni kelimelerin, hatta unutulmuş eski kelimelerin yeniden doğuşuyla ortaya çıkar. “Kerrake” gibi kelimeler, dilin organik gelişimine meydan okuyan birer isyancı gibidir.
Bugün sosyal medyada, halk arasında ya da edebiyat metinlerinde “kerrake” gibi kelimelerin yeniden kullanıma girdiğini görmek mümkün. Bu, dilin halk tarafından sahiplenildiğinin bir göstergesidir. TDK ister kabul etsin ister etmesin, kelimeler yaşamak için halkın ağzını seçer, kurumların raflarını değil.
Dilde Devrim: “Kerrake” Gibi Kelimelere Yer Açmak
Belki de artık şunu tartışmamız gerekiyor: TDK’nın görevi kelimeleri yasaklamak mı, yoksa onların yaşamasına alan açmak mı? “Kerrake” gibi kelimelerin sözlüğe girmesi, dilin çeşitliliğini ve tarihsel derinliğini yansıtacaktır. Sadece resmi Türkçeyi değil, halkın konuştuğu gerçek Türkçeyi anlamamız için de buna ihtiyacımız var.
Bugün “kerrake”yi bilmeyen bir nesil yetişiyorsa, bu sadece kelimenin eski olmasından değil, dil politikasının tek yönlü olmasındandır. Türkçe zengin bir dildir ama bu zenginlik, unutulmuş kelimelere sırtımızı dönerek değil, onları yeniden hatırlayarak korunabilir.
Sonuç: Dil Bizimdir, Geri Alalım
“Kerrake” meselesi bize bir kez daha gösteriyor ki dil, sadece sözlüklerde yaşayan bir varlık değildir. O, sokakta, evde, edebiyatta ve sosyal medyada şekillenir. TDK’nın kararları elbette önemlidir ama asıl güç halkın elindedir. Belki de artık “kerrake” gibi kelimeleri yeniden gündeme getirmenin ve dil üzerindeki akademik vesayeti sorgulamanın zamanı geldi.
Unutmayın: Kelimeler, onların varlığına inandığımız sürece yaşar. O halde soralım: “Kerrake”yi unutmaya mecbur muyuz, yoksa onu yeniden yaşatabilir miyiz?